پیش نوشت:
کتابهایی که در زیر معرفی می کنم سه مورد اول (کافکا و عروسک مسافر، طوطی ، شیر پروانه ای) کتابهایی هستند که در یک سال اخیر در ایران ترجمه و به بازار آمده اند و جزو کتابهایی است که در سال نود خوانده ام و از خواندنشان لذت بردم ....اینها را کتابهای خوبی برای رده سنی نوجوانان و حتی آدم بزرگها!!! می دانم ....
سه کتاب آخر (تیستوی سبز انگشتی، لک لک ها بر بام، بچه های راه آهن) هم مربوط به چهار دهه قبل هستند اما کتابهایی فوق العاده خوب و اثرگذار در ذهن نوجوانان که خوشبختانه در سالهای اخیر هم تجدید چاپ شده اند....البته فکر میکنم میشه لک لک ها بر بام و تیستوی سبز انگشتی را برای شش ساله هامون هم بخونیم (چنانکه آرمان به شنیدن داستانهای بلند (رمان کودک و نوجوان ) در چند شب متوالی عادت دارد....)....
دو کتاب آخر (هرگز از من مپرس و کوزیما یا تقریباً گراتزیا ) هم دو کتاب خوبی بود که در سال جاری خواندم و بسیار اموختم (مناسب برای همه مامانها به خصوص "هرگز از من مپرس") شاید از "هرگز از من مپرس" بعدها چیزهایی را اینجا بنویسم....
کافکا و عروسک مسافر
نویسنده: جوردی سيئررا ای فابرا ؛ متولد 1947
ترجمه: رامین مولایی
ناشر: تهران، ايران بان، 1390
پشت جلد کتاب میخوانیم:
"یک سال پیش از مرگ، فرانتس کافکا رابطه ی عاطفی شگرف و متفاوتی را تجربه کرد. يک صبح هنگام قدم زدن در پارک اشتلیتس برلین با دخترکی پریشان رو به رو شد که سوزناک می گریست: او عروسکش را گم کرده بود. نویسنده ی مسخ برای آرام کردن دخترک داستانی می سازد: عروسک گم نشده بود، به مسافرت رفته بود، و او هم نامه رسانی بود که فردا اولین نامه ی عروسک مسافر را برای دخترک به پارک می آورد.
آن شب فرانتس اولین نامه از نامه هایی را که سه هفته هر روز در پارک به دست دخترک می رساند، نوشت؛ نامه هایی که در آنها عروسک خیالی از سفرها و ماجراهیش برای صاحب دوست داشتنی اش روایت می کرد...
به این ترتیب جادوی کلمات فرانتس کافکا، روح آزرده و پریشان دخترکی ناشناخته تا امروز را در نامه هایی که هرگز یافت نشدند و یکی از زیباترین و راز آمیزترین داستانهای قرن بیستم را رقم زدند، به آرامش رساند.
جوردی سيئررا ای فابرا در اثر به یاد ماندنی خود "کافکا و عروسک مسافر" با چیره دستی تمام به شرح این ماجرا و بازنویسی خیالی نامه های فرانتس کافکا به دخترک می پردازد. این نویسنده شهیر اسپانیایی بیش از 300 کتاب در زمینه های گوناگون رمان بزرگسال و نوجوان، داستان کودک، نقد ادبی، تحلیل و نقد موسیقی معاصر، نمایشنامه، زندگينامه و...نوشته است."
طوطی
نویسنده: سوزانا تامارو ؛ متولد 1957
ترجمه: بهمن فرزانه
ناشر: پنجره، 1390
قیمت: 3500 تومان، 115 صفحه
این کتاب که عنوان اصلیاش «لوییزیتو؛ یک داستان عشقی» بوده، در سال ۲۰۰۸ میلادی به قلم سوزانا تامارو، به زبان ایتالیایی، منتشر شد. در این کتاب، نویسنده از رابطه دوستی یک طوطی و زنی میانسال مینویسد. آنسلما معلمی بازنشسته است و دو فرزندش دور از او زندگی میکنند؛ فرزندانی که در هفته به نوبت، در ساعتی معین با مادرشان تماس میگیرند، گویی مسئولیتی بر دوش دارند که با این کار آن را از میان برمیدارند. تامارو در این کتاب ، به خوبی تنهایی شخصیت زن میانسال داستان را در دنیای اطرافش نشان میدهد. لوییزیتو نامی است که آنسلما برای طوطی خود انتخاب کرده. او در داستان به نمادی برای آغاز یک زندگی جدید تبدیل میشود و زندگی سرد و بیروح آنسلما رنگی جدید به خود میگیرد. آنسلما تمامی اینها را مدیون حضور همین طوطی است. او به لطف لوییزیتو این امکان را مییابد که زندگیاش را در دنیایی از سر بگیرد که گویی در آن همه در حال فراموش کردن او بودند و حالا با آمدن این طوطی همه چیز در نظر آنسلما میتواند پایانی خوب داشته باشد.
در پشت جلد ترجمه فارسی این کتاب آمده است: "گاهی از خواندن داستانی آنقدر لذت میبریم که دو یا چند بار آن را میخوانیم، مثل یک شعر زیبا. شاید «طوطی» یکی از آن داستانها باشد. داستانی که با هر بار خواندن آرام آرام به یک شعر بلند تبدیل میشود."
لازم به گفتن نیست که ترجمه کتاب هم با مترجمی صاحب نام (بهمن فرزانه) است که نام او بر هرکتابی کافی است تا من برای خواندنش مشتاق بشوم....
شیر پروانه ای
نویسنده: مایکل مورپرگو؛
مترجم: محمود امیر حسینی و ترانه وفایی؛
انتشارات او، چاپ اول :1389،
فیمت: 3500 تومان
قبلاً هم در این وبلاگ از این کتاب گفته ام؛ این هم داستان تنهایی است اما این بار تنهایی یک کودک شش ساله و دوستی او با بچه شیری به رنگ سفید که رنگ شادمانه ای به زندگی این کودک می دهد.....برتی اندروز، کودکی پنج شش ساله و انگلیسی تبار است که به جهت نوع کار پدرش همراه والدین در آفریقای جنوبی زندگی می کنند....پدر دور تا دور مزرعه بزرگ شان را حصاری کشیده تا پسر و زنش از حمله حیوانات وحشی و...در امان باشند...برتی تنها و تنهاست و اندوهگین ...و مادر هم عمدتا غمگین...و گاهی با او همبازی است و داستان پیتر و گرگ برایش می خواند و...در کنار مزرعه آنها تالابی است که گاهی حیوانات از جنگل بیرون میایند تا از آن آب بنوشند...تفریح برتی آن است که از یکی از درختهای مزرعه شان بالا می رود تا به تماشای حیواناتی که برای آب خوردن آمده اند بپردازد....یک روز یک شیر ماده می بیند که به همراه بچه اش برای آب خوردن آمده اند اما بچه شیر به رنگ سفید است....سفید سفید مثل برف....برتی آن را تعریف می کند اما پدر و مادر می گویند شیر سفید نداریم....تا اینکه چند روز بعد پدر فاتحانه خبر از کشتن ماده شیری می دهد که به گله اش حمله می برد....برتی اندوهگین می شود نگران بچه شیر سفید است که حالا بی مادر شده و هر روز از بالای درخت منتظر است تاشاید بچه شیر برای خوردن آب بیاید....و او میاید اما در همان موقع، مورد هجوم حیوان وحشی دیگری واقع می شود برتی سراسیمه به کمک بچه شیر می شتابد و از مزرعه بیرون می رود و در میانه جنگ و جدال، مادر با تفنگ به کمک آنها میاید...برتی و مادر، بچه شیر سفید را به خانه میاورند و پدر را راضی به نگهداری آن می کنند حالا روزهای برتی، روزهای شادی است چون او دیگر تنها نیست و یک دوست فوق العاده دارد....اما این شادی چندان دوام نمیابد چون برتی باید برای رفتن به مدرسه به انگلیس باز گردد و بچه شیر قرار شده به مردی فرانسوی که صاحب سیرک است فروخته شود....
فیلم اسب جنگی به کارگردانی استیون اسپیلبرگ هم که جزو نامزدهای اسکار امسال بود؛ بر اساس رمان "اسب جنگی" از همین نویسنده تهیه شده....این رمان هم گویا داستان تنهایی پسری نوجوان به نام آلبرت و دوستی اش با اسبی به نام جوئی است...البته هنوز در ایران ترجمه نشده...
اختراع هوگو کابره
نویسنده: برایان سلزنیک
تصویرگر: برایان سلزنیک
مترجم: رضی هیرمندی
ناشر: افق 1389
قیمت: 8500 تومان
در اسکار 2012 بیشترین جوایز به فیلمی رسید با عنوان "هوگو" که برگرفته از همین رمانی است که برای نوجوانان نوشته شده. معرفی این کتاب را به نقل از سایت کتابک میآورم:" نویسنده در این رمان خاص و نوآورانه سینما را با کتابی تصویری ترکیب می کند، قالبی جدید که نامش را سینما رمان گذاشته اند. نویسنده که تصویرگر کتاب نیز هست، بخش هایی از داستان شخصیت های قصه را با تصاویری سیاه و سفید روایت می کند و مخاطب کتاب را مثل یک فیلم می بیند و می خواند. در این کتاب تصاویر جای خالی بخش هایی از قصه را پر می کنند که در متن نیامده است. داستان اصلی ماجرای، هوگو، پسرکی یتیم است که میان دیوارهای ایستگاه شلوغی در پاریس تنها زندگی می کند و عموی سنگدلش او را تنها گذاشته و به علتی باید خود را از دید دیگران مخفی کند. دنیای او که مثل چرخ دنده ی ساعت هایی که آن ها را تنظیم می کند، با دختری کتاب خوان و عجیب و پیرمردی بداخلاق گره می خورد و در حین دزدی از پیرمرد، راز عجیب او به خطر می افتد؛ راز درست کردن یک آدم آهنی پیچیده که باید هوگو به ترتیبی آن را به کار بیندازد. اما در کنار این روایت، داستان دیگری نیز وجود دارد؛ داستان ژرژ میلیس، فیلم ساز قدیمی و برجسته ی سینمای صامت که اکنون فراموش شده و خبری از او نیست. این دو روایت به هم گره می خورند و داستانی بر مبنای جست و جو، تحقیق، کشف معماها و رازهای زندگی خود و دیگران، ابداع، اختراع، پشتکار، پیگیری، آرزو و ... را شکل می دهند که ساختار خاص، تصاویر زیبا و هنرمندانه، زبان روان و شیرین و چاپ و شکل دهی سینمایی آن، مخاطب را به سرعت تا پایان آن می کشاند و او بارها و بارها برمی گردد تا تصاویر و روایت آمده در آن ها را با دقت بیشتر از نو مشاهده کند."
و چند کتاب خواندنی که مربوط به چهار دهه قبل هستند اما خوشبختانه در سالهای جاری هم تجدید چاپ شده اند:
لک لک ها بر بام
نویسنده: میندرت دویونگ
مترجم باهره انور
ناشر: کانون پرورش فکری کودکان ونوجوانان
چاپ اول: 1353 …. چاپ هشتم: 1378
قیمت چاپ هشتم: 1900 تومان
داستان اینگونه شروع می شود:
" از شرا شروع می کنیم. شرا نام دهکده ای بود در هلند که مردمش ماهیگیری می کردند. این دهکده در کرانه دریای شمال، در فریزلند چسبیده به دیواره سد قرار داشت. شاید به همین دلیل شرا نامیده می شد. شرا چند خانه و یک کلیسا و یک برج داشت. اهمیت این خانه ها در این بود که در پنج تا از آنها شش بچه مدرسه ای این دهکده زندگی می کردند. در شرا چند خانه دیگر هم وجود داشت ولی در آن خانه ها بچه ای زندگی نمی کرد، فقط بزرگها زندگی می کردند، پس چندان اهمیتی نداشتند. بچه های دیگری هم در این دهکده بودند، یعنی بچه های کوچک و بچه هایی که تازه راه افتاده بودند، اما چون به مدرسه نمی رفتند پس آنها هم از نظر قصه ما، اهمیتی نداشتند."
داستان در مورد همین شش بچه مدرسه ای است و لک لک هایی که بر بام خانه ها می نشینند و خوشبختی می آورند.... روابط میان این بچه ها و رخدادهای پیش امده در آن روستا و اینکه آیا باز لک لک ها بر بامهای شرا می نشینند ؛ آموزنده و دوست داشتنی است...
بچه های راه آهن
نویسنده: ادیت نزبیت
مترجم: شیما فتاحی
ناشر: قدیانی، کتابهای بنفشه، 1386
قیمت: 2800 تومان
این کتاب اولین بار در سال 1355 با ترجمه پری منصوری و توسط کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان منتشر شده. ولی گویا آن کتاب، بعد از انقلاب توسط کانون تجدید چاپ نشده تا اینکه در سال 1386 ترجمه دیگری از آن توسط انتشارات قدیانی به بازار آمده....
باز معرفی این کتاب را به نقل از سایت کتابک میآورم: "روبرتا، پیتر و فیلیس مجبور هستند به همراه مادر خانه خود را ترک کنند و در یک خانه ی کوچک نزدیک راه آهن زندگی کنند، چون اتفاق ناخوشایندی برای پدر رخ داده است. مادر ترجیح می دهد که بچه ها چیزی از ماجرا ندانند اما بچه ها پس از ماجراهای مختلف از این راز با خبر می شوند و ...
بچه های راه آهن داستان کشمکش این بچه ها با مشکلاتی است که ناگهان زندگی آن ها را درگرگون کرده است. فقر، دوری پدر و ناراحتی مادر زندگی آن ها را سخت کرده است. اما زندگی در کنار راه آهن برای آن ها هیجان انگیز نیز است. تماشای قطارها و دست تکان دادن برای مسافران قطار از سرگرمی های لذت بخش آن هاست و اتفاق های جالبی را برای آن ها به وجود می آورد.
ادیت نسبیت "بچه های راه آهن" را در سال ۱۹۰۶ منتشر کرده است و از آن هنگام تاکنون همواره بازچاپ شده است. این داستان از آثار کلاسیک ادبیات کودکان است. "
تيستوی سبز انگشتی
نويسنده: موريس دروئون
مترجم: لیلی گلستان
انتشارات: نشر ماهی، 1390، (اولین چاپ این کتاب مربوط به کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان، چاپ 1352 بوده)
قیمت: 3000 تومان
در یادداشت نویسنده کتاب میخوانیم که این اثر تنها کتابی از اوست که برای نوجوانان نوشته، نویسنده ای که بچه ها را هرگز دست کم نگرفته و هیچگاه با آنها بچگانه حرف نزده...و او با این کتاب شخصیتی آفریده به نام "تیستو" که به بیان خود نویسنده،" نمی تواند بپذیرد که آدم بزرگها با عقاید و افکار از پیش ساخته شده شان دنیا را به او بشناسانند و هنگامی که نگاهش را با دیدی تازه بر اشیا و آدم ها می دوزد، آن وقت متوجه آدم بزرگها می شود که با عینک "عادت" به چیزها نگاه می کنند. اغلب نمی تواند بفهمد که وقتی می شود با احساسات پاک بهتر زندگی کرد تا با احساسات ناپاک، وقتی می شود با آزادی زندگی را بهتر گذراند تا با گرفتاری، وقتی همه چیز با صلح بهتر است تا با جنگ پس چرا مردم با هم کنار نمی آيند؟..."
تیستوی سبز انگشتی کتابی است که برای بچه های شش ساله هم میشه خوند و آدم بزرگهای شصت ساله و بزرگتر هم می توانند از آن لذت ببرند اگر ............
دو کتاب هم برای خودمان!!!
هرگز از من مپرس
نویسنده: ناتالیا گینزبورگ
مترجم: آنتونيا شرکا
ناشر: منظومه خرد؛ 1389
قیمت: 5900 تومان
کلاً همه آثار ناتالیا گینزبورگ را دوست دارم خیلی دوست دارم تقریباً هرچی ازش در ایران ترجمه شده خوندم....در تک تک رمان هاش، دنیایی حرف هست در مورد روابط انسانی و انسانها.....چند سال پیش کتابی خونده بودم از او که با آثار داستانی و رمان گونه اش فرق داشت . آن کتاب به اسم "فضیلتهای ناچیز" بود با ترجمه محسن ابراهیم و انتشارات هرمس چاپش کرده بود...در آن کتاب، مقاله هایی خودمانی یا داستانهایی کوتاه بود که برام جالب بود به خصوص یکی از اون نوشته ها به اسم "من و او" که بیان شباهتها و تفاوتهای خودش و همسرش بود و مطلبی دیگر درمورد سکوت و اینکه چرا سکوت می کنیم و روابط بین بچه ها و والدین و مطلبی در رابطه روابط انسانها و مقاله ای با عنوان فضیلتهای ناچیز که در رابطه با این بود که آموزش چه فضیلتهایی به بچه ها ارزش بیشتری دارد و... کتاب اخیر هم برایم انگار ادامه فضیلتهای ناچیز بود...به خصوص در این کتاب، مقاله ای که در مورد نحوه پاسخ دادن به سوالهای بچه ها درباره "خدا و مرگ" بود برام جالب و قابل تامل بود. از دیدگاه گینزبورگ حتی اگر به خدا و زندگی بعد از مرگ اعتقادی نداشته باشیم نباید آن را به صراحت در جواب سوال کودک، به کودک خود بگوییم....
پشت جلد کتاب می خوانیم: "ناتاليا گينزبورگ در ایران نام شناخته شده ای ست؛ اما در این کتاب با چهر ی دیگری از او آشنا می شوید. درنگاه اول به نظر غریب می آید که کسی بخواهد با همان رویکردی درباره ی یک فیلم بنویسد که درباره پیری یا کودکی یا ایمان....او در این نوشته ها هیچ قیدی را نمی پذیرد: نقد می کند، خاطره تعریف می کند، عقایدش را توضیح می دهد...
گینزبورگ از آن مرز باشکوهی عبور می کند که آن سویش ادبیات ناب قرار دارد. دیگر مهم نیست نویسنده از چه می نویسد. قرار نیست چیز یاد بگیریم. چنان مسحور نثر و قلم نویسنده می شویم که چشم می بندیم و می گوییم:"برو نمی دانم کجا...هر جا دلت می خواهد. فقط مرا هم همراه ببر." "
کوزیما یا تقريباً گراتزيا
نویسنده: گراتزيا دلددا
مترجم: بهمن فرزانه
ناشر: ثالث، 1390
قیمت: 3000 تومان
گراتزیا دلددا را هم دوست دارم و کتابهای زیادی از او خوندم شاید بشه گفت که همه آثار او توسط بهمن فرزانه ترجمه شده... پشت جلد کتاب می خوانیم: "گراتزيا دلددا، برنده جایزه نوبل ادبی 1926، نخستین اثرش را در نوزده سالگی منتشر کرد و از آن پس با انتشار آثار درخشانش به شهرتی کم نظير رسيد. شخصیت پردازی موشکافانه و ستایش انسان و زندگی در بستر داستانی جذاب، از بارزترین ويژگی های آثار اوست.
«کوزیما یا تقریباً گراتزيا» به نوعی زندگينامه دلدداست؛ زندگينامه ای که در چارچوب رمانی جذاب و تحسن برانگيز جلوه یافته است."
و........